Przesłanki wykreślenia z rejestru VAT i procedura przywrócenia wpisu do rejestru VAT

Wykreślenie z rejestru VAT

Przepis art. 96 ustawy o VAT przewiduje kilka przypadków, w których podatnik może być wykreślony z rejestru VAT. Jedną z takich sytuacji jest zaprzestanie wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu. Jeśli podatnik przestaje prowadzić działalność gospodarczą, wówczas jest obowiązany zgłosić tę okoliczność właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego. W momencie otrzymania takiego zgłoszenia, naczelnik urzędu skarbowego przeprowadza procedurę wykreślenia podatnika z rejestru jako podatnika VAT.

Innym przypadkiem jest śmierć podatnika. Jeśli podatnik zarejestrowany w systemie VAT zmarł, naczelnik urzędu skarbowego dokonuje wykreślenia podatnika z rejestru.

Ponadto, naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika z rejestru w przypadku:

• zaprzestania przez osobę, która dokonała zgłoszenia, o którym mowa w art. 12 ust. 1c ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku pod firmą zmarłego przedsiębiorcy albo
• wygaśnięcia uprawnienia do powołania zarządcy sukcesyjnego, w przypadku gdy zarząd sukcesyjny nie został ustanowiony i dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 12 ust. 1c ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, albo
• zaprzestania pełnienia funkcji przez zarządcę sukcesyjnego, albo
• wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego.

Wykreśleniu z rejestru podlega także podatnik, który:

• zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów dotyczących zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej na okres co najmniej 6 kolejnych miesięcy lub
• będąc obowiązanym do złożenia deklaracji, o której mowa w art. 99 ust. 1, 2 lub 3, nie złożył takich deklaracji za 3 kolejne miesiące lub takiej deklaracji za kwartał, lub
• składał przez 6 kolejnych miesięcy lub 2 kolejne kwartały deklaracje, o których mowa w art. 99 ust. 1, 2 lub 3, w których nie wykazał sprzedaży, nabycia towarów lub usług ani importu towarów z kwotami podatku do odliczenia, lub
• wystawiał faktury lub faktury korygujące, dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, lub
• prowadząc działalność gospodarczą wiedział lub miał uzasadnione podstawy do tego, aby przypuszczać, że dostawcy lub nabywcy biorący udział pośrednio lub bezpośrednio w dostawie tego samego towaru lub usługi uczestniczą w nierzetelnym rozliczaniu podatku w celu odniesienia korzyści majątkowej.

Przywrócenie wpisu do rejestru VAT

Przepis art. 96 ustawy o VAT przewiduje również procedurę przywrócenia wpisu do rejestru VAT. Jeśli podatnik zarejestrowany jako podatnik VAT został wykreślony, może wnioskować o przywrócenie tego wpisu. Przywrócenie może mieć miejsce w kilku sytuacjach.

Pierwszym przypadkiem jest sytuacja, w której podatnik zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej na okres co najmniej 6 kolejnych miesięcy. Jeśli podatnik decyduje się wznowić działalność gospodarczą, może ubiegać się o przywrócenie wpisu do rejestru VAT.

Kolejną sytuacją jest brak złożenia deklaracji podatkowych przez podatnika przez 3 kolejne miesiące lub przez kwartał, chyba że podatnik udowodni, że prowadził działalność opodatkowaną.

Naczelnik urzędu skarbowego może również przywrócić wpis do rejestru, jeśli podatnik wystawiał faktury lub faktury korygujące dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, ale wykaże, że takie wystawienie faktur lub faktur korygujących było wynikiem pomyłki lub nastąpiło bez wiedzy podatnika.

Ostatecznie, podatnik, który został wykreślony z rejestru VAT ze względu na podejrzenie o wykorzystanie działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów wyłudzeń skarbowych, może ubiegać się o przywrócenie wpisu, jeśli wykaże, że nie działał z takim zamiarem.

Podsumowanie

Przepisy art. 96 ustawy o VAT regulują procedury wykreślenia z rejestru VAT oraz przywrócenia wpisu do tego rejestru, a ich zrozumienie jest kluczowe dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Istotne jest zatem monitorowanie aktywności gospodarczej własnej oraz kontrahentów, jak również okresowa weryfikacja swojego wpisu poprzez przeglądarkę dostępną pod adresem https://www.podatki.gov.pl/wykaz-podatnikow-vat-wyszukiwarka, aby uniknąć możliwych do wyniknięcia nieporozumień z organami podatkowymi i często „bolesnej” w skutkach utraty statusu podatnika VAT.

Autor

Piotr Magda

Radca prawny, Senior Associate

Doradztwo podatkowe · Prawo administracyjne · Ceny transferowe

Praktyka obejmuje bieżące doradztwo w zakresie prawa administracyjnego oraz podatkowego. Posiada szerokie doświadczenie w zakresie obsługi postępowań sądowych, administracyjnych, podatkowych oraz sądowo-administracyjnych dotyczących zarówno klientów indywidualnych, jak również podmiotów gospodarczych, w tym także uzyskane w ramach wieloletniej obsługi jednostek samorządu terytorialnego i innych jednostek sektora finansów publicznych.

Zobacz profil →